De Stichting
The Foundation

Dichters begeleiden eenzaam gestorvenen naar hun graf

Sinds 2002 wordt in Amsterdam en daarbuiten aan die overledenen, waar anders niemand en niemand anders hun uitvaart zou bezoeken, een bijzonder saluut gebracht. Dichters schrijven voor iedere eenzame uitvaart een gedicht en lezen dat bij de uitvaart voor.

Van 2002 tot 2018 vervulde F. Starik de functie van coördinator. Na zijn overlijden, in maart 2018, nam Joris van Casteren deze taak van hem over.

Sinds 2006 is het Amsterdamse initiatief ondergebracht in een stichting, die als doel heeft: een waardig en respectvol afscheid bieden aan overledenen, die het ontbreekt aan familie, vrienden of een sociaal netwerk. Dit vanuit de gedachte dat ieder mens de moeite waard is om over na te denken en het verdient om met speciaal voor hem of haar gekozen woorden begraven te worden.

In de loop der tijd breidde de Stichting haar werkgebied naar Den Haag en Rotterdam uit. Daarnaast werden vergelijkbare initiatieven ontplooid in Antwerpen, Leuven en Utrecht, en rekenen tal van stadsdichters het tot hun taak eenzame doden op hun laatste tocht te vergezellen, onder andere in Nijmegen, Zaanstad, Hengelo, Groningen en Arnhem.

In 2016 verscheen bij Edition Korrespondenzen een Duitse vertaling van een aantal uitvaarten, gekozen uit de drie Nederlandstalige uitgaven over de Eenzame Uitvaart (De eenzame uitvaart en Een steek diep van F. Starik en De eenzame uitvaart van Maarten Inghels, Antwerpen): Das Einsame Begräbnis – Geschichten und Gedichte zu vergessenen Leben – vertaald en bezorgd door Stefan Wieczoreck.

In 2018 is de Engelse vertaling The Lonely Funeral onder redactie van F. Starik, en Maarten Inghels verschenen. David Colmer was de vertaler.

In november 2019 verscheen postuum het derde deel van F. Stariks Eenzame uitvaart-trilogie
Dichter van Dienst .

In 2021 publiceerde Joris van Casteren de essaybundel Eenzaamheid, waarin hij dieper ingaat op zijn ervaringen als coördinator van De Eenzame Uitvaart.

Bestuur

Femke van der Laan,voorzitter
Maarten Wijdenes,penningmeester
Frank Peijnenburg,secretaris
Emiel Jurjens,algemeen bestuurslid
Femke Halsema,
Burgemeester van Amsterdam,Beschermvrouwe

Jaarverslagen

Download hier onze jaarverslagen.

Het monument
The monument
Siba Sahabi

Monument door Siba Sahabi

Essay
Joris van Casteren

Donderdag 18 juni 202601:39 uur

Eenzaamheden

In Japan, ons voorland wat eenzaamheid betreft, zijn inmiddels ruim achtduizend ihinseirigashi actief, gespecialiseerde bedrijfjes die in de woningen van eenzaam en onopgemerkt gestorvenen de boedel sorteren en vervolgens met onder meer insecticiden het zaakje grondig reinigen.
Het werk van ihinseiri was aanvankelijk weinig geliefd, de pioniers binnen dit nieuwe vakgebied waren doorgaans laagopgeleid en vaak uit de verhuisbranche of de reguliere schoonmaaksector afkomstig. De gemiddelde Japanner keek met afschuw op hun werkzaamheden neer.
Niet eens zozeer vanwege de vuiligheid waar ihinseiri mee te maken hebben, veeleer vanwege de confrontatie met de geesten van de overledenen. Omdat niemand om hen heeft gerouwd en ze ongemerkt zijn heengegaan, zo wil de boeddhistisch-shintoïstische traditie, blijven de eenzaam gestorven nog geruime tijd rondspoken.

Yoshida Taichi, die in 2002 als eerste ihinseiri in Tokyo zijn diensten aanbood, wordt wel eens gevraagd wat hij doet als tijdens het reinigen van de woning zo’n geest verschijnt en hem vraagt wat hij in vredesnaam aan het doen is in de woning.
‘Dan zeg ik dat ik de spullen voor hem aan het opruimen ben,’ aldus Taichi. Soms is er sprake van een vervelende geest, er kan dan nog geen bedankje van af. Meestal zijn de geesten hem juist erg dankbaar. ‘Sorry dat ik op deze manier ben gestorven en zoveel troep heb achtergelaten,’ zei er een.
In 2006 besloot Taichi zijn ervaringen aan het papier toe te vertrouwen, wat resulteerde in een boek. Van dit boek bestaan inmiddels ook stripversies. Het is verfilmd en er is ook een televisieserie van gemaakt.
Andere ihinseiri volgden Taichi’s voorbeeld, met flink wat publicaties tot gevolg. Een van de merkwaardigste uitwassen is het werk van Miyu Kojima, een van de weinige vrouwelijke ihinseiri, die schaalmodellen maakt van de kamers die ze reinigde, inclusief miniatuurrommel en postmortale restjes.

…

The Lonely Funeral
Foundation

Dutch poets memorialize the lonely dead

Since 2002 the lonely dead in Amsterdam and elsewhere in the Netherlands have been commemorated in a particularly dignified way. For every single deceased person whose funeral would otherwise be unattended, a poet will write a poem, which they will read out at the service.

Founded in 2006, in Amsterdam the Stichting Eenzame Uitvaart [‘Lonely Funeral Foundation’] was coordinated by the poet F. Starik until his death in 2018. Since March 2018, writer and journalist Joris van Casteren has acted as coordinator. The main goal of the Foundation is to offer the unclaimed lonely dead a dignified and respectful valediction. The idea is informed by the conviction that like any other person, the dead who have no friends or family or social network have the right to be honoured and deserve to be buried accompanied by a eulogy specifically written for them.

The Foundation is now also operating in The Hague. Similar initiatives can be found in Utrecht and, across the Belgian border, in Antwerp and Leuven.

Elsewhere in the Netherlands, too (in Rotterdam, Nijmegen, Zaanstad, Hengelo, Groningen, Arnhem, for instance), city poets have taken up the task of bringing the lonely dead a final salute.

Edited and translated by Stefan Wieczoreck, in 2016 Editizion Korrespondenzen published a German translation of a selection chosen from three collections of lonely funeral poems: Starik’s De eenzame uitvaart and Een steek diep [‘Six feet under’], and Maarten Inghels’ collection of Antwerp lonely funeral poems also entitled De eenzame uitvaart. David Colmer’s translation into English of Starik and Inghels’ (eds) collaborative collection De eenzame uitvaart was published as The Lonely Funeral in 2018. Starik’s collection Dichter van dienst [‘Poet on duty’], completing his lonely funeral ‘trilogy’, was published posthumously in November 2019.